Γεννήθηκαν την ίδια ακριβώς ημέρα, με διαφορά 110 ετών. Ο Paul Gauguin (7 Ιουνίου 1848) και ο Prince (7 Ιουνίου 1958) μοιράζονταν πολλά περισσότερα από μια ημερομηνία γέννησης. Είχαν μια κοινή, σχεδόν καταστροφική εμμονή: να διαλύσουν το κατεστημένο και να ξαναχτίσουν την πραγματικότητα από την αρχή, χρησιμοποιώντας τις δικές τους, έντονες και ασυμβίβαστες αποχρώσεις.
Η μεγάλη απόδραση: Καίγοντας τις γέφυρες με τη συμβατικότητα
Η αληθινή ιδιοφυΐα σπάνια επιβιώνει σε συνθήκες πνευματικής αιχμαλωσίας. Και οι δύο δημιουργοί ένιωσαν να ασφυκτιούν κάτω από το βάρος των κοινωνικών προσδοκιών, επιλέγοντας τελικά την αυτοεξορία για να διασώσουν την καλλιτεχνική τους αυτονομία.
Paul Gauguin: Από χρηματιστής… «Άγριος»
Το 1882, ένα κραχ στο χρηματιστήριο του Παρισιού έσπρωξε έναν ευκατάστατο, συμβατικό αστό στον κόσμο της τέχνης. Εγκαταλείποντας τη σύζυγο του και τα πέντε παιδιά τους, ο Paul Gauguin δραπέτευσε από τους τεχνητούς περιορισμούς της Δυτικής Ευρώπης. Προορισμός του η Ταϊτή και τα νησιά Μαρκέζας, όπου αναζήτησε μια πρωτόγονη, ωμή αλήθεια, ανέπαφη από τον πολιτισμό.
Prince: Ο κυρίαρχος του Paisley Park
Έναν αιώνα αργότερα, ο Prince Rogers Nelson ξεκίνησε τη δική του ανταρσία. Αρνούμενος να μπει στα καλούπια που του επέβαλλαν οι δισκογραφικές εταιρείες, οι οποίες τον ήθελαν απλά έναν R&B ή pop καλλιτέχνη, έχτισε το δικό του άσυλο: το Paisley Park στη Μινεσότα. Ήταν ένα απομονωμένο, ουτοπικό οχυρό όπου έπαιζε κάθε όργανο ο ίδιος, έλεγχε κάθε master tape και ζούσε απόλυτα έξω από τα κλισέ της βιομηχανίας.
Η εμμονή με τα «αφύσικα» χρώματα
Για τους δύο αυτούς άνδρες, το χρώμα δεν ήταν ένα παθητικό μέσο αναπαράστασης της πραγματικότητας, αλλά ένα όπλο συναισθηματικής χειραγώγησης.
“Κλείνω τα μάτια μου για να μπορέσω να δω.” — Paul Gauguin
Η χρωματική ανταρσία
Ο Paul Gauguin απέρριψε τον ρεαλισμό των ιμπρεσιονιστών. Ζωγράφιζε ροζ παραλίες, καταπράσινους ουρανούς και κατακίτρινα τοπία. Για το αριστούργημα του, Nafea Faa Ipoipo, χρησιμοποίησε επίπεδες επιφάνειες βίαιου, μη ρεαλιστικού χρώματος για να προκαλέσει καθαρό μυστικισμό και πρωτόγονα ανθρώπινα συναισθήματα.
Με παρόμοιο τρόπο, ο Prince διεκδίκησε μια ολόκληρη συχνότητα του ορατού φάσματος. Το μωβ έγινε κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια απλή αισθητική κατά την περίοδο του Purple Rain – έγινε αυτοκρατορία. Η μουσική του καθρέφτιζε αυτή την ένταση, παντρεύοντας βρώμικα funk synths με καταιγιστικές rock κιθάρες, δημιουργώντας ένα πολυσυλλεκτικό ηχητικό καλειδοσκόπιο.
Το βαρύ τίμημα της απόλυτης αυτονομίας
Η αναζήτηση της απόλυτης έκφρασης απαιτεί ένα σκληρό ψυχολογικό και ηθικό αντίτιμο. Κανένας από τους δύο δεν βάδισε σε έναν δρόμο ανέφελης αρετής.
Η τοξική σκιά του δημιουργού
Η κληρονομιά του Paul Gauguin παραμένει αμφιλεγόμενη. Η ουτοπική ζωή του στη Γαλλική Πολυνησία ήταν γεμάτη ακραία φτώχεια, αλκοολισμό και μια σκληρή μάχη με τη σύφιλη. Ακόμα πιο σκοτεινή είναι η συμπεριφορά του απέναντι σε ανήλικα κορίτσια της Ταϊτής που χρησιμοποιούσε ως μοντέλα και συντρόφους. Πέθανε μόνος και πάμφτωχος το 1903, αφήνοντας πίσω του ένα έργο τόσο ηθικά γκρίζο όσο και εικαστικά ιδιοφυές.
Ο ερημίτης του μωβ βασιλείου
Η αμείλικτη τελειομανία του Prince γέννησε τη δική της απομόνωση. Γνωστός ως ένας απίστευτα απαιτητικός bandleader, απομακρύνθηκε σταδιακά από τον έξω κόσμο. Πέρασε τα τελευταία του χρόνια αντιμετωπίζοντας χρόνιους σωματικούς πόνους, αποτέλεσμα των ακροβατικών του εμφανίσεων στη σκηνή για δεκαετίες, κάτι που οδήγησε στον πρόωρο και τραγικό χαμό του μέσα στην απομονωμένη έπαυλή του.
Ένα ανεξίτηλο πολιτισμικό αποτύπωμα
Παρά το χάος της προσωπικής τους ζωής, η σεισμική τους επίδραση στην παγκόσμια κουλτούρα παραμένει αναμφισβήτητη.
- Ο Paul Gauguin διέλυσε τους κανόνες της κλασικής προοπτικής, ανοίγοντας απευθείας τον δρόμο για τον Pablo Picasso, τον Henri Matisse και ολόκληρο το κίνημα του Μοντερνισμού στον 20ό αιώνα.
- Ο Prince ισοπέδωσε τα όρια των έμφυλων στερεοτύπων, της μόδας και της μαύρης μουσικής, αποδεικνύοντας ότι ένας καλλιτέχνης μπορεί να είναι ταυτόχρονα hyper-sexual, πολυδιάστατος και απόλυτα αυτόνομος.
Το Μανιφέστο της 7ης Ιουνίου
Όταν κοιτάζεις έναν καμβά του Paul Gauguin ή όταν ακούς ένα σόλο κιθάρας του Prince, το μήνυμα είναι το ίδιο: η αληθινή τέχνη απαιτεί να κάψεις τα πλοία σου. Έζησαν ως παράνομοι της κανονικότητας, αλλά παραμένουν αθάνατοι κυρίαρχοι της σύγχρονης αισθητικής.
